Norveç hükümeti, Telemark bölgesinde yer alan ve Avrupa’nın en büyük nadir toprak elementi rezervi olarak bilinen Fen yatağının geliştirilmesi için planlama yetkisini doğrudan devraldığını açıkladı. Geçtiğimiz ay elde edilen güncel veriler, yatağın potansiyelinin daha önce tahmin edilen miktarın neredeyse iki katı olduğunu ortaya koydu. Projenin geliştiricisi Rare Earths Norway, alandaki toplam nadir toprak oksit miktarının bir önceki yıla göre %81 artışla 15,9 milyon metrik tona ulaştığını bildirdi.
**Çin Bağımlılığına Karşı Stratejik Adım**
Avrupa kıtasında aktif bir nadir toprak madeni bulunmaması, bölgenin bu alanda Çin’e bağımlı hale gelmesine yol açıyor. Fen yatağındaki oksitlerin yaklaşık %19’unun, elektrikli araç motorları, rüzgar türbinleri ve savunma teknolojilerinde hayati öneme sahip neodimyum ve praseodimyum (NdPr) elementlerinden oluştuğu belirtildi. Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store, bu konuyla ilgili olarak, sahanın Avrupa’nın arz güvenliği ve rekabet gücü açısından taşıdığı önemi vurgulayarak, “Kritik minerallere erişimi güvence altına almak için üretim kapasitemizi artırmak stratejik bir zorunluluktur” dedi.
**Planlama Süreci Merkezileştirildi**
Norveç hükümeti, projenin planlama yetkisini yerel yönetimlerin talepleri doğrultusunda üstlendiklerini açıkladı. Bu karar, tarımsal ve çevresel grupların olası itirazları ile ulusal çıkarlar arasında bir denge sağlamak amacıyla alındı. Ayrıca, altyapı projelerinde sıkça karşılaşılan gecikmeleri en aza indirerek 2031 hedeflerine ulaşılıp ulaşılmayacağının sağlanması ve yerel ile ulusal düzeydeki arazi kullanımı anlaşmazlıklarının merkezi bir otorite tarafından çözülmesi hedefleniyor.
**2032 Yılı Hedefi**
Rare Earths Norway tarafından oluşturulan takvime göre, madende üretimin 2031 yılının sonuna kadar başlaması öngörülüyor. Tesisin tam kapasiteye ulaşacağı 2032 yılı itibarıyla yıllık 800 ton NdPr üretimi hedefleniyor. Bu miktarın, Avrupa Birliği’nin toplam yıllık NdPr ihtiyacının yaklaşık %5’ini tek başına karşılaması bekleniyor.
